İngilis dilindən azərbaycan dilinə tərcümə. poliomielit uşaq iflici.

İngilis dilindən azərbaycan dilinə tərcümə. poliomielit uşaq iflici.

Polio: What you need to know about this highly contagious disease affecting mainly children.

 

Because of the polio vaccine polio cases all over the planet have been considerable reduced since 1988 according to the world health organisation or WHO. However, this does not mean that polio or  poliomyelitis should no longer be a concern to you. That’s because you may still get this highly contagious disease especially when you travel to areas where polio is still very common. Pakistan, Afghanistan and Nigeria, for instance, are still polio-endemic which means the disease can be regularly found in people living in the sad countries.

 

Although anyone can get polio, medical experts say that children below 5 years of the age are more vulnerable to this highly contagious disease. Caused by virus there is no know cure for polio, although there are treatments available for managing the symptoms while the contagious disease is ongoing. The best way to prevent polio from striking is by getting vaccinated. A series of shots may be given to children to shield them from polio. Likewise, adults should also get shots before travelling to places where polio still exists.

 

Cause and risk factors

 

Polio is caused by a virus called polio-virus. Commonly, the said virus spread from person to person. This is the reason why polio is endemic in areas where people heve liminted access to clean running water and flush toilets. It is possible for someone to end up with the disease after consuming water or food contaminated with fecal matter containing the polio-virus.

 

Experts sat that even something as simple as having contact with someone with polio can end up infected too. Since the poliovirus is highly contagious, it is very likely for someone who is living with polio to get the disease.

 

People with weakened immune systems (such as HIV positive individuals), children below 5 years of age and pregnant women are said to be high risk of contracting polio. You are also risk getting disease when you travel polio-endemic areas or places where recent polio outbreaks have been reported.

 

Other risk factor include having you tonsils removed, handling specimen infected with poliovirus and experiencing severe emotional or physical stress as it can weaken you immune system.

 

Polio types and symptoms

 

there are 3 types of polio, depending on whether the central nervous system which consists of the brain and spinal cords is infected or not. The symptoms as well as their severity also vary from type to type.

 

Sub-clinical polio does not affect the central nervous system. It is possible for you to have sub-clinical polio yet not know about it because symptoms may be absent. In case symptoms are present , they tend to be mild and usually resolve on their own in about 72 hours. Some of these symptoms are mild fever, headache, vomiting, sore throat and malaise.

 

Non-paralytic polio tends to produce symptoms that are longer lasting and more severe than those of sub-clinical polio. Some of these symptoms which tend to last anywhere from a couple of days to an entire week include fever, upper respiratory tract infection, headache, vomiting, fatigue, muscle spasm and neck, back, arm and leg pain and stiffness. Just like what the name says, non-paralytic polio does not cause paralysis.

 

Paralytic polio is the most serious form of polio because it the cause partial or full paralysis. However, medical experts say that the development or full paralysis is very rare. Someone with paralytic polio will initially experience symptoms similar to non-paralytic polio. Eventually, the person may lose his or reflexes and have temporary or permanent paralysis.

 

Treatment for polio. 

 

As mentioned earlier, there is no treatment available for polio. It can be avoided by having children get the polio vaccine, or having adults get shots before travelling to places where the disease is endemic or polio cases have been recently reported.

 

While the infection is ongoing a doctor may provide treatment in order to manage the symptoms associated with polio. Painkillers may be administered to deal with headaches and muscle pain. Ventilators may be recommended to make breathing easier. Physical therapy and braces may be warranted to help the patient with walking.   

 

Poliomielit: Uşaq iflici

 

Əsasən uşaqlara təsir edən bu çox yolxucu xəstəlik barədə nələri bilmək lazımdır.

Ümumdünya səhiyyə təşkilatı və ya ÜST-in məlumatlarına müvafiq olaraq poliomielit pevəndinin tətbiq edilməsi ilə poliomiyelit xəstəliyi 1988-ci ildən bəri xeyli azalmışdır. Buna baxmayaraq,  bu o demək deyil ki, poliomielit və ya  poliomielitlər sizin üçün narahatlıq yaratmayacaqdır. Siz poliomielitin xüsusilə əvvəlki kimi çox geniş yayıldığı ərazilərə səyahət etdiyiniz zaman hələ də bu çox yolxucu xəstəliyə tutula bilərsiniz. Məsələn, Pakistan, Əfqanıstan və Nigeriya hələ də  poliomielitin geniş yayıldığı yerlərdir. Bu o deməkdir ki, xəstəlik bu yoxsul ölkələrdə yaşayan insanlarda müntəzəm olaraq aşkar edilə bilər.

 

Buna baxmayaraq,  poliomielitə hər bir insan yoluxa bilər və tibb mütəxəssisləri bildirir ki, yaşı 5-dən az olan uşaqlar bu çox yolxucu xəstəliyə daha çox həssasdırlar. Yolxucu xəstəliyin gedişatı zamanı simptomlara nəzarət edilməsi üçün müalicənin mövcud olmasına baxmayaraq virus yoluxması səbəbi ilə poliomielit üçün dərman məlum deyildir.  Poliomielitin geniş yayılmasının qarşısının alınması üçün ən yaxşı üsul peyvend olunmaqdır. Uşaqlara poliomiyelitdən qorunmaq üçün bir sıra dərman vasitələri verilə bilər. Eyni zamanda, yaşlı insanlara da poliomielitin hələ də mövcud olduğu yerlərə səyahət etməzdən əvvəl iynə vurulmalıdır.

 

Səbəbi və risk amilləri

Poliomielit xəstəliyi polio-virusu adlanan virus vasitəsilə yaranır. Umumilikdə adı çəkilən virus insandan insana yoluxur. İnsanların təmiz axar  su və tualet təmizləmək üçün məhdud su imkanı olan yerlərdə poliomielit xəstəliyi geniş yayılmışdır. İstənilən şəxsin poliomielit virusu olan ifazat vastəsilə yoluxan su və ya ərzaq ilə təmasada olması bu xəstəliyə tutulmağa səbəb olur.

 

Ekspertlər bildirirlər ki, hətta bir kimsə poliomielit virusuna yoluxan bir insanla təmasda olarsa bu virusa yoluxmuş olur. Polimiyelit virusu çox yolxucu olduğundan bu virusla yaşayan şəxsdən virusa yoluxmaq mümkündür.

 

Zəifləmiş immun sisteminə malik olan şəxslər (elecə də HİV-ə yoluxmuş), 5 yaşa qədər uşaqlar və hamilə qadınlar yüksək risk təhlükəsindədirlər. Siz də polio-endemik və ya poliemelitin yayılması ilə bağlı məlumat verildiyi yerlərə səyahət etdiyiniz zaman bu xəstəliyə yoluxmaq təhlükəsi qarşısında qalırsız.

 

Digər risk amillərinə çıxarılmış badamcıqlar, poliovirus ilə yoluxmuş nümunələrin işlənib hazırlanması və immun sisteminizi zəiflədə biləcək ağır emosional və fiziki stress daxil edilir.

 

Poliomielit növləri və simptomları

 

Beyin və onurğa beynindən ibarət olan mərkəzi sinir sisteminin yoluxması və ya yoluxmamasından asılı olaraq poliomiyelitin 3 növü vardır. Siptomlar elecə də onların kəskinliyinə görə növləri dəyişir.

 

Sub-klinik poliemielit mərkəzi sinir sisteminə təsir etmir. Sub-klinik poliomielitin olması, ancaq onun hiss edilməməsi mümkündür, cünki simptomları mövcud olmur. Simtomlar mövcud olsa da özünü zəif formada göstərir və adətən təqribən 72 saat ərzində öz-özünə keçib gedir. Bu simptomların bəziləri orta hərarət, baş ağrısı, angina və halsızlıqdır.

 

Qeyri paralitik poliomiyelit uzun müddətli və sub-klinik poliomielitdə olduğundan daha kəskin olan simptomlar yaratmağa başlayır. İstənilən bir neçə gündən bütöv həftəyə qədər uzana bilən bu simptomlardan bəzilərinə, hərarət, yuxarı tənəffüs yollarının infeksiyası, baş ağrısı, qusma, yorğunluq, əzələ spazmı və boyun, bel, qol və ayaq ağrısı və gərginliyi daxildir. Sadəcə adı çəkildiyi kimi, qeyri-paralıtik poliomielit iflicə səbəb olmur.

 

Paralitik poliomielit bu xəstəliyin ən kəskin formasıdır, çünki qismən və ya bütövlükdə ifliicə səbəb olur. Buna baxmayaraq, tibb ekspertləri xəstəliyin kəskinləşməsi və ya tam iflic yaratması hallarının çox az rast gəlindiyini deyirlər. Paralitik poliomielitlə yoluxan kimsə ilkin olaraq qeyri-paralitik poliomielitlə oxşar olan simptomları yaşaya bilər. Nəhayət, şəxs müvazinətini və reflekslərini itirə bilər və müvəqqəti və ya daimi iflic keçirə bilər.

 

Poliomielitin müalicəsi

 

Əvvəlcə göstərildiyi kimi, poliemielit ilə bağlı müalicə mövcud deyildir. Uşaqlara poliomielit əleyhinə peyvənd edilməklə və yaşlı insanlara da poliomiyelitin mövcud olduğu yerlərə səyahət etməzdən əvvəl iynə vurulmalısı ilə bu xəstəlikdən yayınmaq mümkündür.  

Həkim yoluxma zamanı poliomielit ilə əlaqəli simptomları nəzarətdə saxlamaq məqsədilə müalicəni təmin edə bilər. Ağrıkəsicilər baş ağrısı və əzələ ağrısı zamanı istifadə edilə bilər. Hava təmizləyən aparatlar tənəffüsü daha da asanlaşdırmaq üçüb istifadə edilə bilər. Fizioterapiya və bəndlər xəstəyə gəzməkdə yardımçı ola bilər.

Şərh